Związek Piłki Ręcznej w Polsce ogłosił kompleksową reformę systemu rozgrywek młodzieżowych. Pierwsze zmiany wejdą w życie już od sezonu 2026/2027 i obejmą kategorie młodzika oraz młodziczki. To pierwszy etap przekształceń, które do sezonu 2028/2029 mają objąć wszystkie szczeble rywalizacji juniorskiej.
Skąd pomysł na reformę?
Dotychczasowy model rozgrywek generował dwa istotne problemy strukturalne”
- Po pierwsze, drużyny, którym nie udało się awansować na szczebel centralny, w praktyce kończyły rywalizację o stawkę już w grudniu lub styczniu – co oznaczało niemal połowę sezonu bez realnej konkurencji.
- Po drugie, system nie zapewniał odpowiedniego doboru poziomowego rywali, przez co dochodziło do spotkań o znacznej dysproporcji sił, mało wartościowych z perspektywy szkoleniowej.

Prace nad reformą prowadzone były pod przewodnictwem Prezesa Sławomira Szmala. W ich przygotowaniu uczestniczyli trenerzy, prezesi wojewódzkich związków, koordynatorzy kadr narodowych oraz pracownicy ZPRP odpowiedzialni za tę tematykę na co dzień. Projekt wymaga jeszcze zatwierdzenia przez Zarząd ZPRP.
„Pracując nad reformą rozgrywek młodzieżowych przyświecały mi trzy główne kwestie:
- Pierwsza to umożliwienie wszystkim drużynom młodzieżowym dłuższej gry w trakcie sezonu. Do tej pory zdarzało się, że zespoły, które nie awansowały na szczebel centralny, w zasadzie kończyły mecze o stawkę w grudniu lub styczniu. Taki stan rzeczy był nie do przyjęcia.
- Drugą rzeczą, na której mi bardzo zależało, było stworzenie takiego systemu, który spowodowałby, że drużyny rozgrywałyby więcej spotkań na jak najbardziej zbliżonym poziomie. Stąd wprowadzenie systemu awansów i spadków, który ma premiować najszybciej rozwijające się drużyny, ale też motywować do ciągłego rozwoju słabsze ekipy.
- Trzecia sprawa to uatrakcyjnienie rozgrywek, aby zyskały one większą popularność wśród młodzieży. Postawiliśmy na turnieje, które z mojego doświadczenia gromadzą zarówno zawodników, jak i kibiców oraz rodziców, co pomaga tworzyć silne środowisko sportowe” – wyjaśnia Prezes Związku Piłki Ręcznej w Polsce Sławomir Szmal.
Jak będzie wyglądał nowy system?
Nowa struktura opiera się na modelu turniejowym z trójstopniowym podziałem rozgrywek: etap regionalny, etap makroregionalny oraz etap centralny.
Na etapie regionalnym drużyny rywalizują w lokalnych turniejach, a cztery najlepsze zespoły z każdego regionu awansują do kolejnej fazy. Na etapie makroregionalnym odbywają się dwa turnieje – kwalifikacyjny i właściwy – po których sześć najlepszych drużyn z każdego makroregionu uzyskuje awans do fazy centralnej. Ta ostatnia rozpoczyna się od fazy 1/12 Mistrzostw Polski z udziałem 24 drużyn podzielonych na cztery grupy, przez ćwierćfinały (osiem drużyn), aż do finałowego turnieju Final Four.
Kluczowym mechanizmem nowego modelu jest system awansów i spadków obowiązujący po każdym turnieju aż do etapu makroregionalnego. Dzięki temu skład poszczególnych grup ma być na bieżąco dostosowywany do aktualnego poziomu sportowego rywalizujących zespołów.
Dla drużyn, które zakończą rywalizację na etapie regionalnym lub makroregionalnym, przewidziano rozgrywki uzupełniające: dalsze rozgrywki wojewódzkie oraz rozgrywki o Puchar Prezesa ZPRP. Rozwiązanie to ma wyeliminować problem zbyt wczesnego zamknięcia sezonu i zapewnić ciągłość rywalizacji oraz szkolenia poza główną ścieżką mistrzowską.

Zmiany w kategoriach juniorskich już od sezonu 2026/2027
W kategoriach junior, juniorka, junior młodszy i juniorka młodsza nowy model turniejowy wejdzie w życie w późniejszych sezonach, jednak już teraz wprowadza się dwa rozwiązania organizacyjne:
- Pierwsze z nich nakłada obowiązek udziału w rozgrywkach co najmniej sześciu drużyn reprezentujących minimum cztery różne kluby – jeśli warunek ten nie zostanie spełniony, konieczne będzie połączenie województw.
- Drugie dopuszcza rotację maksymalnie trzech zawodników lub zawodniczek przed rozpoczęciem etapu centralnego, gdy dwie drużyny tego samego klubu awansują do tej fazy.
Perspektywa długofalowa: pełne wdrożenie do 2028/2029
ZPRP przyjął model progresywnego wdrażania zmian. Każdego roku nowa struktura ma być rozszerzana o kolejne kategorie wiekowe, aż do sezonu 2028/2029, kiedy wszystkie szczeble rozgrywek młodzieżowych mają funkcjonować w oparciu o jednolity system turniejowy z mechanizmem stałych awansów i spadków.
Reforma rozgrywek młodzieżowych jest elementem szerszej strategii rozwoju ZPRP na lata 2026–2035, opartej na czterech filarach: szkoleniu i organizacji rozgrywek, zarządzaniu i rozwoju organizacyjnym, promocji i komunikacji oraz finansach i budżecie.
„Mogę z pełnym przekonaniem powiedzieć, że omawiana zmiana to dopiero początek znacznie szerszego procesu modyfikacji rozgrywek na różnych płaszczyznach sportowo-organizacyjnych w ZPRP. W tym przypadku istotą rzeczy jest podniesienie rangi każdego spotkania poprzez wprowadzenie systemu awansów i spadków, co sprawi, że każdy mecz będzie toczony o wysoką stawkę. Z drugiej strony zależy nam na jak najbardziej precyzyjnym dopasowaniu poziomu sportowego uczestników, co pozwoli ograniczyć w znaczącym stopniu liczbę meczów o zbyt dużej różnicy klas i zwiększy szanse na rozwój sportowy każdego uczestnika. Tego typu zabiegi w dłuższej perspektywie pozwolą przygotować młodzież do rywalizacji na najwyższym poziomie” – podsumowuje Dyrektor Departamentu Rozgrywek Krajowych ZPRP Piotr Mystkowski.
Źródła: B2BData.pl Agencja Informacyjna
